چند توصيه در مورد روش ها

ادامه نوشته

اصول کلی نقد وبررسی

اصول کلی نقد وبررسی اصول كلي حاكم بر نقد و بررسي كتابهاي درسي :

1- كتابهاي درسي را مي توان از دو منظر مورد نقد قرار داد . يكي از منظر هدفهاي مشترك است كه در اين حالت نقّاد بايد يك نگاه مجموعي و كلي به محتواي كتابها داشته باشد و آنها را در ارتباط با يكديگر بررسي كند . به عنوان مثال « تربيت ديني » از جمله هدفهاي مشتركي است كه همه كتابها بايد در حدّ و اندازه خود فرصت و امكان تربيت ديني دانش آموزان را فراهم سازند . اگر فردي يا گروهي از منظر ديني به مطالب كتابها توجه كرد و با معيار هاي اين هدف مشترك آنها را مورد نقد و بررسي قرار داد ، كار او از نوع نقد « كلّ نگر » و يا از منظر هدفهاي مشترك است . ديگري از منظر محدود و خاص يك كتاب معين است كه در اين حالت نقاد مي تواند بنا به تجارب خود يك مفهوم يامهارت يا عكس و تصوير موارد مشابه آنها را مورد بررسي قرار دهد .

 2- نقد كتاب درسي مخصوصاً نقادي كل نگر يك كار جمعي است . يك معلم به تنهايي نمي تواند در اين خصوص بررسي كافي به عمل آورد . بنابراين ضروري است چند معلم علاقه مند و صاحب نظر ( مجموعاً 5نفر ) يك گروه نقادي تشكيل دهند و با ملاحظه دقيق معيارهاي تعيين شده در ذيل هر يك از محورهاي هفت گانه ( تربيت ديني ، تربيت اجتماعي ، مهارتهاي زباني ، تربيت هنري و زيبايي شناسي ، تفكر نقاد ، تحقيق و كاوشگري و ابعاد روانشناختي كتابها و سازمان و تناسب محتوا ) طي جلسات منظم به نقد و بررسي بپردازند .

 3- نقد و بررسي بايد با ارائه پيشنهاد هاي لازم همراه باشد ، گروهي يا فردي كه جزئي از محتواي كتاب را مطلوب نمي داند ، اول بايد دليل ارائه دهد . ثانياً براي بهتر شدن و تبديل به احسن شدن آن پيشنهاد بدهد . البته اين بدان معنا نيست كه اگر نقادي پيشنهاد نداد ديدگاههاي او اصلاًقابل توجه و قابل عنايت نيست ، بلكه غرض آن است كه نقادي از طريق ارائه پيشنهاد ها به اصلاح برنامه ها منجر شود.

 4-رعايت عدل در نقادي اصل ديگري است كه بايد به آن توجه نمود . گاهي همراه با واژه نقد . تخريب و بيان معايب در يك چيز به ذهن متبادر مي شود ، حال آن كه نقد داوري در باره ي چيزي است و بايد هم حسن را بگويد و هم عيب را . لذا گروههاي نقاد بايد ضمن توضيح جنبه هاي منفي به ابعاد مثبت كتابها نيز بپردازند .

 5- با اينكه براي نقد و بررسي كتابها لازم است معيارهايي از قبل طراحي شود ، لكن ماهيت كار نقادي اقتضا مي كند كه به معيارهاي از قبل تعيين شده اكتفا نشود . آنچه كه در صفحات بعدي اين مجموعه ملاحظه مي كنيد معيارهاي پيشهادي است و به قصد ياري گروههاي نقاد تهيه شده است . اعضاي محترم گروههاي نقادي مي توانند از طريق بحث و گفتگو به زمينه ها معيارهاي ديگر نيز برسند و از جهات ديگر نيز كتابها را بررسي كنند . ممكن است معلمان در ضمن تدريس به نكات فراواني برخورد كند كه حاكي از عدم تناسب يك مفهوم يا يك عبارت و يا يك فعاليت يادگيري با توانايي و علايق دانش آموز است . انتظار آن است كه اين تجربيات نيز به كميته ي استاني كه مركب از معاون آموزش عمومي ، كارشناس مسؤل آموزش ابتدايي و سرگروه آموزشي تشكيل شده است ارائه گردد و پس از جمع بندي و تدوين به دبيرخانه ي همايش ارسال شود.

 6- نقادي بايد با احساس توانستن و اعتماد به نفس همراه باشد . درست است كه اگر تعدادي صاحب نظر به نقد كتابها مبادرت كنند ، ممكن است نكات عميق علمي طرح نمايند ، لكن آنچه كه چند نفر معلم دلسوز و متفكر مي توانند انجام دهند ، ممكن است از عهده ي هيچ گروه ديگر بر نيايد .انتظار آن است كه همكاران گروهي در جلسات نقادي تفكر ، دانش و تجربه ي آموزشي خود را پيوند بزنند و به نقادي كتابها بپردازند . يقيناً آنچه كه از چنين رويكردي به محتوا كتابها به دست خواهد آمد ، براي برنامه ريزان و مؤلفان كتابها مفيد و قابل استفاده خواهد بود .

 7- نقد و بررسي كتابها با توجه به سؤال كلي زيرانجام خواهدشد : الف) در محتواي كتاب يا كتابها تا چه حدودي معيار مورد نظر رعايت شده است ؟ ب) در محتواي كتاب يا كتابها تا چه حدودي معيار مورد نظر رعايت نشده است ؟ ج) چگونه مي توان محتواي كتاب رابامعيار مورد نظر متناسب نمود ؟ بنابراين درنقد و بررسي كتابها با هر يك از معيار ها بايد به سه سؤال فوق توجه شودوپاسخ لازم براي هر يك ارائه گردد طبيعي است كه در اين كار پاسخ«بلي» يا«خير» مورد نظر نيست بلكه توضيحات مدلل وكافي در هر يك از معيارها بايد ارائه شود .

 8- كميته ي استاني متناسب با شرايط و امكانات موجود در استان گروههاي نقد و بررسي را سازماندهي كنند . وضع مطلوب آن است كه در همه استانها و درهمه محورها كار نقد و بررسي انجام پذيرد . لكن ممكن است در يك استان با توجه به شرايط موجود امكان تشكيل بعضي از گروهها وجود داشته باشد و دربرخي از محورها نقد وبررسي عميق تري انجام گيرد و بنابراين تشكيل تعداد گروههاي نقد و بررسي و ابعاد كار متناسب با اقتضائات استان انجام مي شود .

 9-كار نقد و بررسي در گروههاي تشكيل شده در استان ها بايد حداقل حول 4 محور ( بررسي كليه كتابهاي درسي همه پايه ها حول آن محور ها ) طبق ليست پيوست انجام شود . اگر گروهها توانستند همه ي كتابهاي درسي دوره ي ابتدايي رادرهمه محورها ( 7محور ) بررسي كنند ، كار بسيار مطلوب و جامعي انجام داده اند معيارهاي نقد و بررسي تربيت ديني :

1-انعكاس زيبائيهاي آفرينش و زندگي در ابعاد مختلف كتاب (مانند داستانهايي كه شادابي و نشاط زندگي كودكانه را مي رساند ‏‏‏‏‏، بازي در فضاي طبيعي را ترسيم مي كند ، لذت از زيبائيهاي اطراف را ممكن مي كند و . .

 2-فراهم شدن فرصتهاي تقويت حس مذهبي ( مانند مشاركت در مراسم مذهبي ، كمك به ديگران ، انفاق ، مراسم نيايش و .

 3-توجه به نعمتهاي خدا در زندگي و سپاس از نعمتها (مانند خوبيها و نعمتهاي پيرامون ما ، توانائيها و امكاناتي كه در اختيار هر دانش آموز هست و . . . )

  5- تقويت علاقه و محبت به پيشوايان دين و گرايش به اسوه قراردادن آنها (با ذكر داستان هاي مناسب ، بيان سخنان و جشن تولد امامان و . . . )

 6-پيش بيني تمرينها و فعاليتهائي كه رفتارهاي ديني را تقويت كند و پيش بيني تشويق مناسب . 7-علاقه به رعايت آداب اسلامي حضور در جامعه ( مانند سلام كردن ، احترام به بزرگترها ، برخورد محبت آميز ، رعايت حجاب و عفاف و . . . )

 8- استفاده از شيوه هاي متنوع آموزش غير مستقيم آموزه هاي ديني ( مانند قصه گويي ، داستان نويسي و خاطره نويسي از جانب دانش آموزان ، مسابقه ، گردش علمي ، بازديد از اماكن مذهبي ، كتابخانه هاو . . .)

 9- تقويت حس زيبايي گرايي و هنري دانش آموز براي درك زيباييهاي جهان و رشد بينش زيبايي گرايانه دروني ( مانند رعايت ابعاد هنري كتاب در تصوير فضاها و مكانها ، خطاطي ، طراحي و ....)

 10-توجه به وظايف ديني در برنامه ريزي هاي روزانه دانش آموز ( مانند توجه به اوقات نماز ، صبح زود از خواب برخاستن ، ابتداي شب خوابيدن ، دعا در ابتداي خواب و ....) معيارهاي نقد و برررسي تربيت اجتماعي :

 1- شناخت نهادهاي اساسي در جامعه ( حقوق خانواده ، مدرسه ، مسجد و........)

 2- احترام گذاشتن به قوانين و مقررات ( عبور و مرور و ......)

 3- مشكلات انسان در دنياي امروز و مخاطرات محيطي (رشد جمعيت ، آلودگي هاي زيست محيطي و......)

 4-كار و دنياي مشاغل ( تقويت روحيه كارگران ، معرفي مشاغل ، ارزش كار )

5- ارتباط با ديگران ( احترام گذاشتن به والدين و بزرگسالان ، پرهيز از تمسخر ديگران و.....)

6-تعاون و همكاري در امور ( همكاري گروهي ، مشورت در كارها، مقاومت در برابر در خواست هاي منفي ديگران و.......)

 7- مقام انسان ( احترام قائل شدن براي خود ، احترام به كودكان ، مقاومت در برابر در خواست هاي منفي ديگران و.......)

 8- مراقبت از منابع و اموال ( حفظ جنگل ها ، آبها ، استفاده صحيح از پول و ......)

 9- وطن دوستي ( علاقه به سرزمين و مردم ، احساس مسئوليت در قبال ديگران و.......) معيارهاي نقد و بررسي تربيت هنري و زيباشناختي

1- استفاده از شعر و عبارات شيرين و جذاب در ارائه مطالب .

 2- استفاده از هنرهاي نمايشي در ارائه مطالب كتاب .

 3- استفاده از قصه و داستان براي تفهيم مطالب .

 4- پيش بيني فعاليتهاي كه دانش آموز را به عالم خيال ببرد .

 5- فراهم آوردن فرصت براي تهيه ي پوستر و روزنامه ي ديواري و... توسط دانش آموزان در مسائل درسي ، اجتماعي و.......

 6- انتخاب تصاوير و عكس هاي متناسب با علايق دانش آموز ومفاهيم و مهارتهاي مورد نظر .

  8- تخيلي بودن تصاوير و واقعي بودن آن ها متناسب با موضوع درس .

 9- انتخاب نوع حروف مناسب براي كتابهاي درسي .

10- انتخاب قطع مناسب ،نوع چاپ و صحافي مناسب در كتابهاي درسي . معيارهاي نقد وبررسي مهارت چهارگانه ي زبان ( گوش دادن ، سخن گفتن و خواندن و نوشتن : در مورد كتاب ها به توجه به اينكه تا چه اندازه مهارت هاي زير در دانش آموزان تقويت مي شود با مورد كم توجهي قرار گرفته ، اظهار نظر فرماييد

 1- تلخيص مطالب به صورت گفتار يا نوشتار ( مانند تلخيص مطالب خوانده شده و شنيده شده )

2- يادداشت برداري ( اين مهارت در پايه هاي بالا مورد توجه است . )

 3- قضاوت و داوري ( مانند قضاوت كردن در باره ي شنيده ها و خوانده ها از راديو ، تلويزيون ، كتاب ، معلم و سنجش و مقايسه ي آنها به صورت گفتار يا نوشتار )

 4- بحث و گفت وگو ( شركت در بحث هاي دو طرفه يا گروهي )

 5- اظهار نظر ( مانند نظر دادن در باره ي مسائل اجتماعي ، اظهار عقيده به صورت گفتار يا نوشتار )

 6- توضيح و تفسير در باره ي يك مطلب ( توضيح و تفسير در باره ي يك رويداد ، يك پرسش ، يك آزمايش ، يك مسئله رياضي ، توضيح در باره ي تصاوير )

 7- خاطره گويي

 8- اجراي نمايش و ايفاي نقش 9- خواندن متن تؤام با درك صحيح

 10- ارزيابي خوانده و شنيده ها ( سنجش ميزان درستي و نادرسني از خوانده ها و شنيده ها ، مقايسه بين دو نوشته و يا دو مطلب شنيده شده )

 11- باز نويسي ( نوشتن مطلب خوانده يا شنيده با زبان خود )

 12- مثال آوردن ( آوردن مثال در باره ي تعريف ها و مصداق ها ) 13- ترسيم نمودار ، جدول ، نقشه براي تلخيص مطالب

 14- نوشتن خلاق و توصيفي ( انشاء ، گزارش نويسي از بازديدها ، از آزمايش ها و نوشتن احساسات و عواطف )

 15- تهيه گزارش براي جمع آوري اطلاعات و طبقه بندي آنها ( مثلاً اطلاعات به دست آمده در باره ي گياهان و يا جانوران را طبقه بندي كند. )

 16- تبديل نمادهاي غير زباني ( مانند نوشتن اعداد در قالب كلمه ، نوشتن نام تصاوير )

 17- نتيجه گيري و جمع بندي از ديده ها ، شنيده ها و خوانده ها به صورت گفتار يا نوشتار معيارهاي نقد و بررسي كاوشگري ،تحقيق و تفكر خلاق و نقاد :

 1- وجود سؤالات يا فعاليت هايي كه يافتن پاسخ و حل آنها مستلزم به كار گيري مراحل كاوشگري ، تحقيق و روش علمي باشد .

 2- وجود موضوعات يا مسائلي كه يافتن پاسخ و حل آنها مستلزم به كارگيري مهارتهاي جمع آوري و پردازش اطلاعات (از منابع گوناگون ) باشد .

 3- وجود سؤالات و فعاليت هايي كه دانش آموزان را در موقعيت هاي مبهم و خلاقيت برانگيز قرار مي دهد وراه حل مشخصي مستقيماً در كتاب براي آنها ذكر نشده است و تشويق به ارائه راه حل هاي جديد و ابتكاري .

 4- تقويت تفكر نقاد ( بررسي همه جانبه يك موضوع و قضاوت منطقي و آگاهانه ) از طريق طرح پرسشها ، فعاليت ها و متون مناسب

 5- تقويت روحيه ي علمي به معناي برخورد منطقي و استدلالي در هنگام رد يا قبول يك نظريه .

 6- تقويت روحيه ي مسأله يابي و تشخيص مسائل از دنياي اطراف خود . معيارهاي نقد وبررسي روان شناختي كتب درسي به مطالب مربوط در جزوه قبلي ( طرح تعيين راه كارهاي عملي براي تغيير و اصلاح محتواي ....... مراجعه فرماييد. معيارهاي نقد وبررسي سازمان و تناسب محتوا :

 1- ميزان انطباق اطلاعات و مطالب كتاب درسي با يافته ها و اطلاعات جديد علمي

 2- وضوح و روشني مطالب نوشته شده

 3- ميزان تشريح مطالب ( به خصوص مطالب پيچيده و دشوار ) در كتابهاي درسي 4- ميزان صحت توالي مطالب وموضوعات در كتاب درسي

 5-ميزان ارزشمند بودن مطالب به طوري كه نتوان موضوعات را جابه جا يا بخشي از آن را حذف كرد .

 6- ميزان صحت عمل در تنظيم عنوان ها ، خلاصه بندي ها و مواردي از اين قبيل

7- ميزان راهنمايي به استفاده از وسايل و طرق ديگر در يادگيري به جز استفاده از كتاب درسي

 8- ميزان استفاده از تصاوير به تناسب محتواي نوشتاري

 9-ميزان هدفدار بودن و همراه بودن تصاوير با توضيح كافي

10- ميزان تناسب مكا ني تصاوير ومحتواي نوشتاري

 11- ميزان استفاده از كتاب ، نقشه ، نمودار و جدول ها

 12-ميزان صحت عمل در استفاده از جدول ها ، نمودار و نقشه ها

 13- ميزان احتراز از درج مطالب نابجا در نوشته ها و نقشه ها

 14- بيان شروع درس ها با مثال هاي آسان جهت تقويت اعتماد به نفس دانش آموزان

 15- اتمام درس با مثال هاي پيچيده تر جهت آماده كردن شاگردان به مواجهه با مسائل واقعي

 16- ميزان استفاده از وسايل مناسب جهت جلب توجه دانش آموزان مانند نمودار ها ، تنظيم جداول و غيره

 17- ميزان تسهيل دسترسي به اطلاعات توسط دانش آموزان از طريق جدا كردن بخش هاي مختلف متن ، مشخص كردن اطلاعات مهم با درشت نمايي يا تفاوت رنگ

 18- تناسب شيوه تنظيم محتوا و روش هاي تدريس

 19- ميزان توجه به قابليت اجرا در موقعيت واقعي كلاس درس، مدرسه و محيط دانش آموز

20- ميزان تناسب محتواي كتاب درسي با روش پيشنهادي ارزشيابي از آموخته هاي دانش آموزان

 21- ميزان توجه به برقراري ارتباط موضوع در پايه هاي مختلف تحصيلي

 22- ميزان توجه به پيش نيازهاي يادگيري ، در يادگيري موضوع جديد

23- ميزان انسجام كلي كتاب از طريق پيوند قسمتهاي مختلف كتاب

24- ميزان ارتباط يادگيري موضوع درسي با ساير موضوعات درسي در يك پايه

 25-ميزان استفاده از يادگيري قبلي ( استفاده از مثال هاي آشنا ) براي توضيح مفاهيم جديد ونا آشنا .

يازده مرحله تدريس موفق

 يازده مرحله تدريس موفق

 اولين مرحله دريك تدريس موفق:

 آن كه عاشق باشي . شما يك معلم نخواهيد شد مگر اين كه علاقه زياد به اين شغل داشته باشيد، چرا كه اگر شغل معلمي آسان بود هر كسي مي توانست آن را انجام دهد. معلمان، مسئوليت بسيار را بر عهده دارند زيرا يك گفتگوي سطحي از يك معلم مي تواند قسمتي از زندگي يك دانش آموز را تحت تأثير قرار دهد، البته فراموش نكنيم كه معلم يك الگوي دائماً تحت نظر است.

دومين مرحله در تدريس موفق:

در تو بايد لذت آموختن نشانگر بوده و ثابت نمايي. برروي يك تابلو در كلاسم نوشته شده است « تحصيلات، يا آرام كردن پريشاني يا بر هم زدن آرامش است.» اين جمله روش تدريس مرا به شدت تحت تأثير قرار داده است.

سومين مرحله در تدريس موفق:

چشم اميد به اهداف بلندت بايد..... بدانيد كه به كجا مي رويد و به اهدافتان توجه كنيد. من هرگز چيزي ياد نگرفتم مگر زماني كه مجبور شدم از آن استفاده كنم. اگر چيزي كه درونتان است بيابيد شما را نجات خواهد داد. اگر چيزي كه درونتان است نيابيد شما را نابود خواهد كرد.

 چهارمين مرحله در تدريس موفق:

 برتو است كه مسئول و منظم باشي. تدريس مي تواند تمام زندگي شما را به خود اختصاص دهد. با اين كار ممكن است كه تمام روز و شب را در مدرسه براي كمك به دانش آموزان بگذرانيد و در كارتان پيشرفت كنيد. من معتقدم مي توانيد فعاليت هاي هدفمند مهيج و صحيح را براي رسيدن به هدفتان طرح ريزي كنيد.

پنجمين مرحله در تدريس موفق:

 بجوي تا بيابي. طلب كنيد، حتماً پيدا خواهيد كرد. اگر بدانيد چه چيزهايي از كنترل شما خارج است در مورد آنها نگران نخواهيد بود. اين امر شما را از بسياري تلاش هاي بيهوده رهايي خواهد بخشيد.

ششمين مرحله در تدريس موفق:

برتو باد انصاف و آمادگي در امر تدريس. شما بايد منصف باشيد تا براي مسايل قبل از آن كه به وجود آيند آماده باشيد.

 هفتمين مرحله در تدريس موفق:

عقل سليم، لازمه‌ي تدريس است. زمان اتخاذ تصميماتي كه دانش آموزان را تحت تأثير قرار مي دهد از قضاوت صحيح خود استفاده كنيد. در هر قانون استثنايي وجود دارد و شما بايد بتوانيد به اندازه‌ي كافي و به سرعت متوجه اين وضعيت بشويد تا قبل از اين كه از دست شما خارج شود آن را آرام كنيد. بعضي از دانش آموزان در طي سال ترفندهاي زيركانه‌اي را براي عدم انجام فعاليت آموخته‌اند.

 هشتمين مرحله در تدريس موفق:

 بي تعصب و انعطاف پذير باشيد تا موفق شويد. هيچ حق انتخاب ديگري نداريد. • چون با مردم سروكار داريم بايد آماده‌ي مسائل غير منتظره هم باشيم و آنها را نتيجه بخش سازيم. •

 نهمين مرحله در يك تدريس موفق:

 با ترس كار ميسر نمي شود. • با شك كار نكنيد مطمئن باشيد كه حق با شماست. •

 دهمين مرحله در تدريس موفق:

در كار تدريس همت خود را بلند دار. • بايد توقع تان را هم از دانش آموزان و هم از خودتان بالا ببريد.

 مردم را مي توان به سه دسته تقسيم كرد: آنهايي كه باعث مي شوند مسائلي اتفاق بيفتد. آنهايي كه تماشاگر يك اتفاق هستند و آنهايي كه مي گويند چه اتفاقي مي افتد. •

يازدهمين مرحله در تدريس موفق:

 وسعت بخش گستره‌ي ديد خويش را. • زماني كه با چالش ها مواجه مي شويد همه چيز را در نظر بگيريد. منشور در دستان شماست. • من دانش آموزان را تغيير نداده بودم، بلكه روش پاسخ گويي به آنها را تغيير دادم.

مراحل یک تدریس موفق

مراحل یک تدریس موفق يازده مرحله تدريس موفق اولين مرحله دريك تدريس موفق: آن كه عاشق باشي . شما يك معلم نخواهيد شد مگر اين كه علاقه زياد به اين شغل داشته باشيد، چرا كه اگر شغل معلمي آسان بود هر كسي مي توانست آن را انجام دهد. معلمان، مسئوليت بسيار را بر عهده دارند زيرا يك گفتگوي سطحي از يك معلم مي تواند قسمتي از زندگي يك دانش آموز را تحت تأثير قرار دهد، البته فراموش نكنيم كه معلم يك الگوي دائماً تحت نظر است. دومين مرحله در تدريس موفق: در تو بايد لذت آموختن نشانگر بوده و ثابت نمايي. برروي يك تابلو در كلاسم نوشته شده است « تحصيلات، يا آرام كردن پريشاني يا بر هم زدن آرامش است.» اين جمله روش تدريس مرا به شدت تحت تأثير قرار داده است. سومين مرحله در تدريس موفق: چشم اميد به اهداف بلندت بايد..... بدانيد كه به كجا مي رويد و به اهدافتان توجه كنيد. من هرگز چيزي ياد نگرفتم مگر زماني كه مجبور شدم از آن استفاده كنم. اگر چيزي كه درونتان است بيابيد شما را نجات خواهد داد. اگر چيزي كه درونتان است نيابيد شما را نابود خواهد كرد. چهارمين مرحله در تدريس موفق: برتو است كه مسئول و منظم باشي. تدريس مي تواند تمام زندگي شما را به خود اختصاص دهد. با اين كار ممكن است كه تمام روز و شب را در مدرسه براي كمك به دانش آموزان بگذرانيد و در كارتان پيشرفت كنيد. من معتقدم مي توانيد فعاليت هاي هدفمند مهيج و صحيح را براي رسيدن به هدفتان طرح ريزي كنيد. پنجمين مرحله در تدريس موفق: بجوي تا بيابي. طلب كنيد، حتماً پيدا خواهيد كرد. اگر بدانيد چه چيزهايي از كنترل شما خارج است در مورد آنها نگران نخواهيد بود. اين امر شما را از بسياري تلاش هاي بيهوده رهايي خواهد بخشيد. ششمين مرحله در تدريس موفق: برتو باد انصاف و آمادگي در امر تدريس. شما بايد منصف باشيد تا براي مسايل قبل از آن كه به وجود آيند آماده باشيد. هفتمين مرحله در تدريس موفق: عقل سليم، لازمه‌ي تدريس است. زمان اتخاذ تصميماتي كه دانش آموزان را تحت تأثير قرار مي دهد از قضاوت صحيح خود استفاده كنيد. در هر قانون استثنايي وجود دارد و شما بايد بتوانيد به اندازه‌ي كافي و به سرعت متوجه اين وضعيت بشويد تا قبل از اين كه از دست شما خارج شود آن را آرام كنيد. بعضي از دانش آموزان در طي سال ترفندهاي زيركانه‌اي را براي عدم انجام فعاليت آموخته‌اند. هشتمين مرحله در تدريس موفق: بي تعصب و انعطاف پذير باشيد تا موفق شويد. هيچ حق انتخاب ديگري نداريد. • چون با مردم سروكار داريم بايد آماده‌ي مسائل غير منتظره هم باشيم و آنها را نتيجه بخش سازيم. • نهمين مرحله در يك تدريس موفق: با ترس كار ميسر نمي شود. • با شك كار نكنيد مطمئن باشيد كه حق با شماست. • دهمين مرحله در تدريس موفق: در كار تدريس همت خود را بلند دار. • بايد توقع تان را هم از دانش آموزان و هم از خودتان بالا ببريد. مردم را مي توان به سه دسته تقسيم كرد: آنهايي كه باعث مي شوند مسائلي اتفاق بيفتد. آنهايي كه تماشاگر يك اتفاق هستند و آنهايي كه مي گويند چه اتفاقي مي افتد. • يازدهمين مرحله در تدريس موفق: وسعت بخش گستره‌ي ديد خويش را. • زماني كه با چالش ها مواجه مي شويد همه چيز را در نظر بگيريد. منشور در دستان شماست. • من دانش آموزان را تغيير نداده بودم، بلكه روش پاسخ گويي به آنها را تغيير دادم.